Dita e vizibilitetit trans, Shqipëria ende larg barazisë dhe mbrojtjes ligjore për këtë komunitet

31 Marsi shënjohet si Dita Ndërkombëtare e Vizibilitetit të Transgjinorëve.

Që në 2009 kjo ditë kremtohet cdo vit duke pasur në fokus personat transgjinorë dhe rritjen e vetëdijësimit ndaj diskriminimit që bëhet në bazë ditore kudo në botë kundrejt këtij komuniteti.

Dita i është dedikuar gjithashtu fitores dhe arritjeve të njerëzve transgjinorë, si një komunitet i cili përballet thuajse cdo ditë me dhunën fizike dhe psikologjike, si edhe braktisjen nga shoqëria.

Personat e komunitetit transgjinor, hasen me këtë formë diskriminimi dhe stigmatizimi jo vetëm në rrugë, por edhe në shkolla, në punë, në institucione të ndryshme përfshirë këtu edhe ato shëndetësore, për shkak të identitetit te tyre gjinor. Shkalla e vrasjeve nëpër botë për këtë komunitet është shumë e lartë, duke qenë se janë një ndër më të ekspozuarit ndaj dhunës psikologjike, fizke dhe emocionale.

Edhe këtë vit 31 Marsi si ditë shumë e rëndësishme për këtë komunitet do të kremtohet, por për shkak të pandemisë Covid-19, jo fizikisht . Eventet e organizuara në disa vende të botës do të transmetohen online, ndërsa në disa të tjera do të shtyhen deri në përfundimin e kohës së izolimit.

Edhe në Shqipëri, pavarësisht kushteve të pandemisë, mbështetja dhe përkrahja që ka kjo lëvizje dhe komunitet nga ne është e madhe.

Historia Ime si një portal mediatik që në fokus ka mbrojtjen e të drejtave të njeriut , ka qenë dhe është e gjindshme ndaj përkrahjes së komunitetit transgjinor dhe përballjes së tyre me vështirësitë e krijuara për shkak të mentalitetit të mbyllur dhe binary të shoqërisë sonë.

Në Shqipëri, ashtu si edhe në çdo vend tjetër të botës, komuniteti LGBT bie pothuajse gjithë kohës pre e pargjykimeve, diskriminimeve, stigmatizimeve nga shoqëria. Është fakt që komuniteti transgjinor, përballet me margjinalizim dhe diskriminim të shtuar edhe në vendin tonë.

Për komunitetin LGBTI+ në tërësi, gjatë vitit 2020 janë rregjistruar 213 raste të dhunës, sulmeve me armë apo me sende të forta ndaj individëve të këtij komuniteti.

Brenda komunitetit transgjinor, dhuna, diskriminimi dhe mos-pranimi janë fenomene edhe më të përhapura, për shkak të vështirësisë së këtyre individëve për të “fshehur” identitetin e tyre.

Por pavarësisht vështirësive, aktivistët e këtij komuniteti po përpiqen gjithnjë e më shumë të sensibilizojnë shoqërinë për praninë e tyre dhe të drejtat e mohuara. Shumë prej aktivisteve dhe aktivistëve të këtij komuniteti, e shohin të vështirë përballjen me dhunën sistematike dhe paragjykimet, por janë të vendosur për të çuar përpara kauzën e tyre për drejtësi e barazi.

Luana është një nga aktivistet më të zëshme të komunitetit. E vetëdijshme për sfidat e krijuara nga paragjykimi dhe për të drejtat të cilat i privohen, ajo dëshiron që çështjet e punësimit të trangjinorëve të trajtohen më shpesh dhe të sillen në vëmendje të shoqërisë.

“E ardhmja e komunitetit në Shqipëri është një sfidë e vështirë, e cila i përngjan paksa mitit të Sizifit. Është e vërtetë që janë bërë disa hapa pozitive, por mendoj se kemi akoma goxha punë dhe mund për të cuar kauzën tonë përpara.”

“Përsa i përket aktivizmit dhe kauzës sonë, mendoj se duhet të fokusohemi fort tek arsimimi, formimi profesional dhe punësimi i transgjinorëve. Nuk duhemi të mjaftohemi thjesht me çështjet e seksizmit dhe bullizmit, por duhet të ngremë zërin për çdo të drejtë si çdo njeri i cili është i barabartë përpara ligjit dhe të drejtave. Jemi dhe ne pjesë e një familjeje, jemi pjesë e një shoqërie dhe pjesë përbërse e një shteti.” thotë ajo.

Lëvizja LGBT konsiderohet si një mundësi tepër e mirë e promovimit të të drejtave të transgjinoreve edhe nga Klea. Por ajo është skeptike për sa i përket të ardhmes së saj në Shqipëri dhe ndihmës apo mbështetjes që mund të ofroj shteti dhe qeveria për këto individë.

“E ardhmja në Shqipëri për personat trangjinorë është akoma e paqartë përsa i përket elementeve ndihmuese nga ana e qeverisë. Kështu që për momentin nuk është se shoh një të ardhme në Shqipëri. Për lëvizjen do të thoja që është në rrugën e duhur. Biles të bëhen akoma më shumë aktivitete përsa i përket kësaj kategorie, që të informohen edhe më shumë. Fokusi duhet të jetë tek pranimi në insitucione i personave transgjinor si në punë, shoqëri etj. Koha e pandemisë, komunitetin trans e ka shkatërruar fare.”, thotë ajo për Historia Ime.

Lëvizja LGBT+ ka rritur ndjeshëm vizibilitetin për komunitetin, por ekziston ende frika e përballjes me shoqërinë, që nuk i lejon këto përsona të jetojnë jetën si duhet, njëjtë si çdo anëtar i kësaj shoqërie. Të njëjtat problematika i pohon edhe Lori, djalë transgjinor, i cili ndihet i dyzuar brenda shoqërisë që e rrethon dhe komunitetit në të cilin bënë pjesë.

“Komuniteti transgjinor në Shqipëri ndodhet në një errësirë të thellë të rrënjosur vit pas viti nga shoqëria, terr që e mban të karikuar mungesa e respektimit të të drejtave të njeriut, mungesa e informacionit, mentaliteti i mbyllur dhe ekonomia e dobët. Perspektiva ime për të qenë haptazi trans në Shqipëri lidhet me frikën për sigurinë personale, shoqërore dhe ekonomike, pasi zërat bullizues dhe ata diskriminues dominojnë mbi zërat shumëngjyrësh të komunitetit.”, shprehet ai.

“Lëvizja Lgbt në Shqipëri ka shtuar ndjeshëm për gjatë viteve vizibilitetin për komunitetin, por mbetet për tu siguruar që këta zëra të fuqizohen në mënyrë që të frymëzojnë dhe të tjerët që ti bashkohen dhe të mos jetojnë të fshehur. Aktivizimi sipas meje për komunitetin trans në Shqipëri duhet të fokusohet në dy fronte. Së pari, duhet të shtohet ndjeshëm informimi i personave trans për të kuptuar më mirë veten si dhe duke u lidhur përmes grupeve të diskutimit me persona të tjerë të ngjashëm dhe së dyti duke sensibilizuar shoqërinë që këta persona janë pjesë e barbartë e saj, të cilët meritojnë të jetojnë të lirë dhe të përqafohen plotësisht nga gjithë të tjerët.”

Në këtë ditë rikujtojmë se transgjinorët duhet të trajtohen më mirë dhe në mënyrë të barabartë, pa qenë të privuar nga të drejtat e tyre si individë që kanë të drejtë të jetojnë pa frikë dhe krenar për identitetin e tyre.